ອີງຕາມບົດລາຍງານການວັດແທກຄຸນນະພາບອາກາດ ປະຈຳວັນທີ 03 ເມສາ 2026, ປະເທດລາວກຳລັງປະເຊີນກັບວິກິດການຝຸ່ນລະອອງຂະໜາດນ້ອຍ PM 2.5 ທີ່ພຸ່ງສູງຂຶ້ນໃນລະດັບທີ່ເປັນອັນຕະລາຍຕໍ່ສຸຂະພາບ (ສີສົ້ມ ແລະ ສີແດງ) ໃນເກືອບທຸກແຂວງ.
ຈຸດທີ່ຄວນເຝົ້າລະວັງເປັນພິເສດ:
ຈາກຕາຕະລາງຂໍ້ມູນ, ມີຫຼາຍພື້ນທີ່ທີ່ມີຄ່າດັດສະນີຄຸນນະພາບອາກາດ (AQI) ສູງເກີນ 151 ໄມໂຄຣກຣາມ ຕໍ່ແມັດກ້ອນ (ລະດັບສີແດງ: ມີຜົນກະທົບປານກາງຫາສູງ) ເຊັ່ນ:
ແຂວງຫຼວງພະບາງ (ເມືອງຫຼວງພະບາງ): ຄ່າດັດສະນີຄຸນນະພາບອາກາດ ສູງເຖິງ 178 ໄມໂຄຣກຣາມ ຕໍ່ແມັດກ້ອນ
ແຂວງອຸດົມໄຊ (ເມືອງໄຊ): ຄ່າດັດສະນີຄຸນນະພາບອາກາດ ສູງເຖິງ 152 ໄມໂຄຣກຣາມ ຕໍ່ແມັດກ້ອນ
ແຂວງບໍ່ແກ້ວ (ເມືອງຫ້ວຍຊາຍ): ຄ່າດັດສະນີຄຸນນະພາບອາກາດ ສູງເຖິງ 151 ໄມໂຄຣກຣາມ ຕໍ່ແມັດກ້ອນ
ສ່ວນນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ແລະ ແຂວງອື່ນໆ ສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນຢູ່ໃນ ລະດັບສີສົ້ມ (AQI 151-200) ເຊິ່ງເລີ່ມມີຜົນກະທົບຕໍ່ສຸຂະພາບຢ່າງຊັດເຈນ.
ຝຸ່ນ PM 2.5 ມາຈາກໃສ?
ຝຸ່ນລະອອງທີ່ມີຂະໜາດນ້ອຍກວ່າ 2.5 ໄມຄຣອນ ເກີດຈາກຫຼາຍປັດໄຈຫຼັກ ຄື:
ການເຜົາໄໝ້ໃນທີ່ໂລ່ງແຈ້ງ: ການຈູດປ່າ, ຈູດສວນ ແລະ ຈູດຂີ້ເຫຍື້ອ (ເປັນສາເຫດຫຼັກໃນລະດູແລ້ງ).
ການຄົມນາຄົມ: ຄັວນຈາກທໍ່ໄອເສຍຂອງພາຫະນະ ໂດຍສະເພາະເຄື່ອງຈັກກາຊວນ.
ໂຮງງານອຸດສາຫະກຳ: ການປ່ອຍຄວັນພິດຈາກຂະບວນການຜະລິດ.
ຝຸ່ນຈາກການກໍ່ສ້າງ: ແລະ ການຟຸ້ງກະຈາຍຂອງໜ້າດິນທີ່ແຫ້ງແລ້ງ.
ຄວາມອັນຕະລາຍຕໍ່ສຸຂະພາບ
PM 2.5 ມີຂະໜາດນ້ອຍກວ່າເສັ້ນຜົມເຖິງ 20 ເທົ່າ ເຮັດໃຫ້ມັນສາມາດຊຶມຜ່ານຖົງລົມປອດເຂົ້າສູ່ກະແສເລືອດໄດ້ໂດຍກົງ:
ໄລຍະສັ້ນ: ເຮັດໃຫ້ເກີດການລະຄາຍເຄືອງຕາ, ດັງ, ຄໍ, ໄອ, ຈາມ ແລະ ຫາຍໃຈຝືດ.
ໄລຍະຍາວ: ເພີ່ມຄວາມສ່ຽງຕໍ່ໂລກມະເຮັງປອດ, ໂລກຫົວໃຈ, ພະຍາດທາງເດີນຫາຍໃຈເຮື້ອຮັງ ແລະ ເສັ້ນເລືອດໃນສະໝອງຕີບ.
ກຸ່ມສ່ຽງທີ່ຕ້ອງເບິ່ງແຍງເປັນພິເສດ
ເດັກນ້ອຍ ແລະ ຜູ້ສູງອາຍຸ.
ແມ່ຍິງຖືພາ.
ຜູ້ທີ່ມີພະຍາດປະຈຳຕົວ ເຊັ່ນ: ຫອບຫືດ, ພະຍາດປອດ ແລະ ພະຍາດຫົວໃຈ.
ວິທີປ້ອງກັນ ແລະ ປະຕິບັດຕົນ
ເພື່ອຄວາມປອດໄພຂອງທຸກທ່ານ, ກະລຸນາປະຕິບັດດັ່ງນີ້:
ໃສ່ຜ້າອັດປາກ-ດັງ: ຄວນໃສ່ຜ້າອັດປາກ-ດັງ ທີ່ໄດ້ມາດຕະຖານ N95 ເມື່ອຕ້ອງອອກນອກອາຄານ (ຜ້າອັດປາກ-ດັງ ທົ່ວໄປບໍ່ສາມາດກັນ PM 2.5 ໄດ້).
ຫຼີກລ່ຽງກິດຈະກຳກາງແຈ້ງ: ໂດຍສະເພາະການອອກກຳລັງກາຍ ຫຼື ເຮັດວຽກໜັກກາງແຈ້ງໃນຊ່ວງທີ່ມີຄ່າຝຸ່ນສູງ.
ປິດປະຕູ-ປ່ອງຢ້ຽມ: ເພື່ອປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ອາກາດມົນລະພິດເຂົ້າມາໃນເຮືອນ ແລະ ໃຊ້ເຄື່ອງຟອກອາກາດ (ຖ້າມີ).
ດື່ມນ້ຳສະອາດ: ເພື່ອຊ່ວຍໃຫ້ຮ່າງກາຍຂັບໄລ່ສານພິດໄດ້ດີຂຶ້ນ.
ງົດການຈູດ: ຮ່ວມແຮງຮ່ວມໃຈກັນງົດການຈູດຂີ້ເຫຍື້ອ ຫຼື ຈູດປ່າ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນແຫຼ່ງກຳເນີດຂອງຝຸ່ນ.
ດ້ວຍຄວາມເປັນຫ່ວງເປັນໄຍໃນສຸຂະພາບຂອງພໍ່ແມ່ປະຊາຊົນທຸກທ່ານ ຈາກທີມງານ Lao Youth Radio FM 90 MHz.
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: ສະຖາບັນນິເວດວິທະຍາ ແລະ ເຕັກໂນໂລຊີຊີວະພາບ, ກະຊວງກະສິກຳ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ.
