ການນຳໃຊ້ລົດພະລັງງານສະອາດໃນ ສປປ ລາວ ເຕີບໂຕຢ່າງກ້າວກະໂດດຂຶ້ນສູ່ລະດັບໃໝ່ ໂດຍໃນ 8 ເດືອນຕົ້ນປີ 2026 ມີການນຳເຂົ້າລົດໄຟຟ້າ (EV) 100% ຈຳນວນ 8,330 ຄັນ ເພີ່ມຂຶ້ນເຖິງ 107% ເມື່ອທຽບໃສ່ໄລຍະດຽວກັນຂອງປີຜ່ານມາ. ທ່ານ ມະໄລທອງ ກົມມະສິດ ລັດຖະມົນຕີກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ການຄ້າ ໄດ້ລາຍງານຕໍ່ກອງປະຊຸມສະພາແຫ່ງຊາດວ່າ ຍອດນຳເຂົ້າຍານພາຫະນະທັງໝົດໃນໄລຍະດັ່ງກ່າວມີ 37,475 ຄັນ, ໃນນັ້ນເປັນລົດໄຮບຣິດ (Hybrid) 2,804 ຄັນ ເພີ່ມຂຶ້ນ 114%, ເຮັດໃຫ້ຍານພາຫະນະພະລັງງານໃໝ່ກວມເອົາເຖິງ 29.7% ຂອງຍອດນຳເຂົ້າຍານພາຫະນະທັງໝົດ ເຊິ່ງສະທ້ອນເຖິງການຫັນປ່ຽນຢ່າງວ່ອງໄວຂອງຕະຫຼາດລົດຍົນພາຍໃນປະເທດ.
ລັດຖະບານລາວໄດ້ວາງເປົ້າໝາຍໃຫ້ລົດໄຟຟ້າກວມເອົາຢ່າງໜ້ອຍ 30% ຂອງພາຫະນະທົ່ວປະເທດພາຍໃນປີ 2030 ຫຼື ປະມານ 222,784 ຄັນ ພ້ອມສະຖານີສາກສາທາລະນະ 1,307 ແຫ່ງ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນພາລະດ້ານເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ຍ້ອນລາວຕ້ອງນຳເຂົ້ານ້ຳມັນເຊື້ອໄຟທັງໝົດ 100% ເຊິ່ງຂະແໜງຂົນສົ່ງກວມເອົາການຊົມໃຊ້ນ້ຳມັນເຖິງ 60-70% ແລະ ຄິດເປັນ 16% ຂອງມູນຄ່ານຳເຂົ້າສິນຄ້າທັງໝົດ. ທ່ານລັດຖະມົນຕີໄດ້ເນັ້ນໜັກວ່າ ການຫັນປ່ຽນສູ່ລົດໄຟຟ້າບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ທາງເລືອກ ແຕ່ເປັນ “ທາງລອດໄລຍະຍາວ” ທີ່ຈະຊ່ວຍຫຼຸດການຮົ່ວໄຫຼຂອງເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ແລະ ຫັນມານຳໃຊ້ທ່າແຮງຈາກໄຟຟ້ານ້ຳຕົກທີ່ອຸດົມສົມບູນ ເພື່ອສ້າງເສດຖະກິດທີ່ເພິ່ງຕົນເອງ, ພ້ອມທັງໄດ້ສັ່ງໂຈະການນຳເຂົ້າລົດທີ່ໃຊ້ນ້ຳມັນແອັດຊັງ ແລະ ກາຊວນຊົ່ວຄາວຈົນຮອດທ້າຍປີນີ້.
ເພື່ອຊຸກຍູ້ການຫັນປ່ຽນຢ່າງເປັນຮູບປະທຳ, ພາກລັດໄດ້ອອກມາດຕະການຍົກເວັ້ນອາກອນຊົມໃຊ້ສຳລັບລົດໄຟຟ້າທີ່ມີມູນຄ່າຕໍ່າກວ່າ 50,000 ໂດລາສະຫະລັດ, ສົ່ງເສີມສິນເຊື່ອດອກເບ້ຍຕໍ່າຜ່ານທະນາຄານທຸລະກິດ ແລະ ອອກພັນທະບັດຂຽວ (Green Bond) ເພື່ອລະດົມທຶນພັດທະນາພື້ນຖານໂຄງລ່າງ. ພ້ອມກັນນັ້ນ, ລະບົບສະຖານີສາກໄຟກໍກຳລັງເລັ່ງຂະຫຍາຍຕົວ ໂດຍມີຜູ້ປະກອບການໄດ້ຮັບອະນຸຍາດແລ້ວ 43 ແຫ່ງ ແລະ ມີສະຖານີສາກເປີດໃຫ້ບໍລິການປະມານ 200 ແຫ່ງໃນທົ່ວ 17 ແຂວງ ແລະ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໂດຍມີແອັບພລິເຄຊັນ Lao EV ຊ່ວຍຄົ້ນຫາຈຸດສາກ ລວມທັງລັດວິສາຫະກິດໄຟຟ້າລາວ (EDL) ຍັງພິຈາລະນາຫຼຸດຄ່າໄຟຟ້າສະເລ່ຍ 10% ແລະ ຄິດໄລ່ລາຄາພິເສດໃນຊ່ວງເວລານອກໂມງຮີບດ່ວນ.
ເຖິງແມ່ນວ່າຈະມີການຂະຫຍາຍຕົວສູງ, ແຕ່ຂະແໜງ EV ຍັງປະເຊີນກັບສິ່ງທ້າທາຍຮອບດ້ານ ເປັນຕົ້ນແມ່ນລາຄາລົດຍັງຂ້ອນຂ້າງສູງ, ຕະຫຼາດລົດມືສອງຍັງບໍ່ທັນເກີດຂຶ້ນ, ຂາດແຄນຊ່າງສ້ອມແປງທີ່ຊ່ຽວຊານ, ອາໄຫຼ່ຕ້ອງນຳເຂົ້າທັງໝົດ, ມາດຕະຖານຫົວສາກຍັງແຕກຕ່າງກັນ (GB/T ແລະ CCS2), ຄວາມກັງວົນຕໍ່ຄວາມປອດໄພຂອງແບັດເຕີຣີ ແລະ ຄວາມສ່ຽງທີ່ຕາຂ່າຍໄຟຟ້າອາດຮອງຮັບບໍ່ໄຫວຖ້າສາກພ້ອມກັນຈຳນວນຫຼາຍ. ປັດຈຸບັນ ລັດຖະບານກຳລັງເລັ່ງປັບປຸງລະບຽບການຄຸ້ມຄອງຜູ້ນຳເຂົ້າ ແລະ ຕົວແທນຈຳໜ່າຍ ໂດຍບັງຄັບໃຫ້ມີສູນບໍລິການຫຼັງການຂາຍ, ອາໄຫຼ່ສຳຮອງທີ່ພຽງພໍ ແລະ ລະບົບກຳຈັດຫຼືນຳໃຊ້ແບັດເຕີຣີເກົ່າຄືນໃໝ່ຢ່າງຖືກຕ້ອງ ເພື່ອຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງທາງພະລັງງານ ແລະ ຄວາມປອດໄພຂອງຜູ້ຊົມໃຊ້ຢ່າງຍືນຍົງ.
