ໃນຊີວິດປະຈຳວັນຂອງເຮົາ ບໍ່ວ່າຈະເປັນເສື້ອຜ້າທີ່ນຸ່ງ, ສື່ໂຄສະນາ, ຫຼັກສູດການຮຽນ-ການສອນ ຫຼື ແມ່ນແຕ່ສິລະປະລະດັບໂລກ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ຖືກຂັບເຄື່ອນດ້ວຍ “ສີສັນ” ທີ່ຫຼາກຫຼາຍ ແຕ່ຮູ້ບໍ່ວ່າທຸກສີທີ່ເຮົາເຫັນນັ້ນ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ມີຕົ້ນກຳເນີດມາຈາກແມ່ສີພື້ນຖານ ນັກວິທະຍາສາດ ແລະ ນັກທິດສະດີສີໄດ້ເຮັດການສຶກສາ ແລະ ວາງລະບົບ “ວົງລໍ້ແຫ່ງສີ” ທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາສາມາດປະສົມສີອອກມາໄດ້ເຖິງ 12 ສີຫຼັກ ທີ່ມີອິດທິພົນຕໍ່ການຮັບຮູ້ຂອງມະນຸດຢ່າງມະຫັດສະຈັນ.
ແມ່ສີພື້ນຖານແມ່ນຫຍັງ?
ຕາມຫຼັກການວິທະຍາສາດດ້ານການເບິ່ງເຫັນ ແລະ ທິດສະດີສີຂອງສາສະດາຈານ ໄອແຊັກ ນິວຕັນ (Sir Isaac Newton) ຜູ້ທີ່ຄົ້ນພົບສະເປັກຕຣຳຂອງແສງ ແລະ ເປັນຜູ້ຄິດຄົ້ນວົງລໍ້ແຫ່ງສີເປັນຄົນທຳອິດໃນໂລກ ໄດ້ລະບຸວ່າ “ແມ່ສີພື້ນຖານ” (ຂັ້ນທີ 1) ໃນທາງສິລະປະ ແລະ ວັດຖຸທາດ ມີຢູ່ 3 ສີຫຼັກ ຊຶ່ງເປັນສີບໍລິສຸດທີ່ບໍ່ມີສີໃດສາມາດປະສົມໃຫ້ອອກມາເປັນສີເຫຼົ່ານີ້ໄດ້, ແຕ່ພວກມັນເປັນຕົ້ນກຳເນີດຂອງທຸກສີ ຄື:
• ສີແດງ
• ສີເຫຼືອງ
• ສີຟ້າ / ສີນ້ຳເງິນ
ສູດວິທະຍາສາດ: ປະສົມແນວໃດໃຫ້ໄດ້ 12 ສີສຳຄັນ?
ຈາກແມ່ສີພື້ນຖານ 3 ສີ, ເມື່ອນຳມາປະສົມກັນຕາມຫຼັກເຄມີ ແລະ ຟີຊິກຂອງເມັດສີ ຈະເກີດການແຕກແໜງອອກເປັນ 3 ຂັ້ນຕອນ ຈົນໄດ້ 12 ສີຫຼັກ ດັ່ງນີ້:
1. ສີຂັ້ນທີ 2: ປະສົມແມ່ສີ + ແມ່ສີ (ໄດ້ເພີ່ມ 3 ສີ)
ເມື່ອນຳແມ່ສີຂັ້ນທຳອິດໃນອັດຕາສ່ວນທີ່ເທົ່າກັນມາຈັບຄູ່ປະສົມກັນ ຈະໄດ້ສີໃໝ່ຂຶ້ນມາ:
• ແດງ + ເຫຼືອງ = ສີສົ້ມ
• ເຫຼືອງ + ຟ້າ = ສີຂຽວ
• ຟ້າ + ແດງ = ສີມ່ວງ
2. ສີຂັ້ນທີ 3: ປະສົມສີຂັ້ນທີ 1 + ສີຂັ້ນທີ 2 (ໄດ້ເພີ່ມອີກ 6 ສີ)
ເມື່ອນຳສີຂັ້ນທີ 1 ມາປະສົມກັບສີຂັ້ນທີ 2 ທີ່ຢູ່ໃກ້ຄຽງກັນ ຈະເກີດເປັນສີທີ່ມີຄວາມລະອຽດ ແລະ ເລິກເຊິ່ງຂຶ້ນ:
• ແດງ + ສົ້ມ = ສີສົ້ມແດງ
• ເຫຼືອງ + ສົ້ມ = ສີເຫຼືອງສົ້ມ
• ເຫຼືອງ + ຂຽວ = ສີຂຽວໃບຕອງອ່ອນ / ຂຽວເຫຼືອງ
• ຟ້າ + ຂຽວ = ສີຂຽວຟ້າ / ສີນ້ຳທະເລ
• ຟ້າ + ມ່ວງ = ສີມ່ວງແກມຟ້າ
• ແດງ + ມ່ວງ = ສີມ່ວງແດງ
ເມື່ອລວມທັງ 3 ຂັ້ນຕອນເຂົ້າກັນ (3 + 3 + 6) ເຮົາກໍຈະໄດ້ 12 ສີຫຼັກໃນວົງລໍ້ແຫ່ງສີ ທີ່ມີຄວາມສຳຄັນ ແລະ ຖືກນຳມາໃຊ້ໃນການອອກແບບ, ຈິດວິທະຍາການຕະຫຼາດ ແລະ ການດຳລົງຊີວິດຂອງມະນຸດຢ່າງກວ້າງຂວາງ.
ຜົນການວິໄຈ: ສີສັນສົ່ງຜົນຕໍ່ອາລົມ ແລະ ຈິດວິທະຍາມະນຸດແນວໃດ?
ວາລະສານວິທະຍາສາດດ້ານຈິດວິທະຍາ Frontiers in Psychology ໄດ້ເປີດເຜີຍຜົນການວິໄຈກ່ຽວກັບຜົນກະທົບຂອງສີທີ່ມີຕໍ່ມະນຸດວ່າ:
• ໂທນສີຮ້ອນ (ເຊັ່ນ: ແດງ, ສົ້ມ, ເຫຼືອງ) ຈະຊ່ວຍກະຕຸ້ນຄວາມຮູ້ສຶກຕື່ນເຕັ້ນ, ກະຕືລືລົ້ນ ແລະ ສາມາດກະຕຸ້ນຄວາມຢາກອາຫານໄດ້ດີ (ມັກຖືກໃຊ້ໃນໂລໂກ້ອາຫານ).
• ໂທນສີເຢັນ (ເຊັ່ນ: ຟ້າ, ຂຽວ, ມ່ວງ) ຈະສົ່ງຜົນໃຫ້ອັດຕາການເຕັ້ນຂອງຫົວໃຈຊ້າລົງ, ສ້າງຄວາມຮູ້ສຶກສະຫງົບ, ຜ່ອນຄາຍ ແລະ ເພີ່ມສະມາທິໃນການເຮັດວຽກ.
“ສີສັນບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ສິ່ງທີ່ຕາແນມເຫັນ ແຕ່ມັນຄືເຄື່ອງມືທາງກົນໄກຊີວະພາບ ທີ່ສະໝອງໃຊ້ໃນການຕີຄວາມໝາຍ, ສ້າງອາລົມ ແລະ ຕັດສິນໃຈໃນທຸກໆ ວິນາທີຂອງຊີວິດ.”
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອ້າງອີງ:
1. Munsell Color System & The Royal Society
2. Frontiers in Psychology Journal
3. Massachusetts Institute of Technology (MIT
