ເມື່ອຮອດຍາມຝົນ, ຫຼາຍຄົນມັກຈະເວົ້າວ່າ “ອື່ງມີໄຂ່ຫຼາຍເຕັມທ້ອງກວ່າກົບກວ່າຂຽດ”. ແຕ່ໃນໂລກຂອງວິທະຍາສາດ, ຄຳຕອບນີ້ມີຄວາມລັບທີ່ໜ້າສົນໃຈກວ່ານັ້ນ ມື້ນີ້ພວກເຮົາຈະພາໄປເບິ່ງຄວາມຈິງທີ່ຜ່ານການວິໄຈມາແລ້ວ.
1. ໃຜຄື “ແຊ້ມລູກດົກ” ຕົວຈິງ?
ຖ້າເຮົາເວົ້າເຖິງ “ຈຳນວນ” ໄຂ່ ຄັນຄາກ (Toad) ມັກຈະເປັນຜູ້ຊະນະ
• ຄັນຄາກ: ສາມາດວາງໄຂ່ໄດ້ສູງເຖິງ 20,000 ຟອງ ຕໍ່ຄັ້ງ.
• ອື່ງ (ອື່ງເພົ້າ/ອື່ງປາກກົ້ງ): ວາງໄຂ່ໄດ້ປະມານ 3,000 – 5,000 ຟອງ.
• ກົບ: ວາງໄຂ່ໄດ້ປະມານ 2,000 – 4,000 ຟອງ.
2. ແລ້ວເປັນຫຍັງເຮົາຈຶ່ງເຫັນ “ອື່ງ” ມີໄຂ່ເຕັມທ້ອງຫຼາຍກວ່າສັດອື່ນ?
ນັກຊີວະວິທະຍາອະທິບາຍວ່າ ນີ້ຄື “ມາຍາກົນຂອງຮູບຮ່າງ”:
• ອັດຕາສ່ວນໄຂ່ຕໍ່ຮ່າງກາຍ: ອື່ງມີລຳຕົວສັ້ນ, ປ້ອມ ແລະ ຂາສັ້ນ. ເມື່ອມີໄຂ່, ໄຂ່ຈະໄປເບັງຊ່ອງທ້ອງໃຫ້ອອກມາຈົນເບິ່ງຄືວ່າມີແຕ່ໄຂ່ທັງຕົວ.
• ຍຸດທະສາດ “ບາດດຽວຈົບ”: ອື່ງຈະລໍຖ້າຝົນທຳອິດເພື່ອວາງໄຂ່ “ທັງໝົດ” ທີ່ມີໃນທ້ອງພ້ອມກັນບາດດຽວ ເພາະພວກມັນອາໄສໃນແຫຼ່ງນ້ຳຊົ່ວຄາວ. ຕ່າງຈາກກົບທີ່ອາດຈະທະຍອຍວາງໄຂ່ໄດ້ຫຼາຍຊຸດ.
3. ກົນໄກການຢູ່ລອດທີ່ແຕກຕ່າງ
• ອື່ງ: ເນັ້ນ “ປະລິມານ” ໄຂ່ທີ່ຟັກໄວ (24 ຊົ່ວໂມງ) ເພື່ອໜີຈາກການທີ່ນ້ຳຈະແຫ້ງ.
• ຄັນຄາກ: ເນັ້ນ “ຄວາມປອດໄພ” ໄຂ່ມີຢາງພິດຫຸ້ມ ເຮັດໃຫ້ປາ ຫຼື ສັດອື່ນບໍ່ກ້າກິນ.
• ກົບ: ເນັ້ນ “ການເລືອກເຮັດເລກ” ມັກວາງໄຂ່ໃນບ່ອນທີ່ມີນ້ຳຖາວອນ ແລະ ມີອາຫານອຸດົມສົມບູນ.
ສະຫຼຸບຄວາມຮູ້:
ອື່ງບໍ່ໄດ້ມີໄຂ່ຫຼາຍທີ່ສຸດໃນຕະກູນສັດເຄິ່ງບົກເຄິ່ງນ້ຳ (ຄັນຄາກມັກຈະມີຫຼາຍກວ່າ). ແຕ່ອື່ງແມ່ນ “ສຸດຍອດນັກບໍລິຫານພື້ນທີ່” ທີ່ສາມາດບັນຈຸໄຂ່ຈຳນວນມະຫາສານໄວ້ໃນຕົວນ້ອຍໆ ເພື່ອລໍຖ້າໂອກາດທອງພຽງຄັ້ງດຽວໃນລະດູຝົນໃນການຂະຫຍາຍພັນ.
ແຫຼ່ງອ້າງອີງທີ່ໜ້າເຊື່ອຖື:
1. AmphibiaWeb (UC Berkeley)
2. Journal of Herpetology
3. National Geographic Animals
4. IUCN Red List
